Ömer Özbağcı

Yavaş ritimler,sakinleştirici melodiler ve doğal sesler,zihni sakinleştirir ve kaygıyı azaltır.Müzik,odaklanmayı sağlar ve stresi hafifletir.Ayrıca,müzik terapisi,anksiyete bozukluğu olan bireylerin duygusal dengelemeyi öğrenmelerine ve kaygıyla baş etmelerine yardımcı olur. Müzik,insanoğlunun yüzyıllardır kullandığı en güçlü iletişim araçlarından biri olmuştur.İnsanlar,duygularını ifade etmek, ruh hallerini değiştirmek veya rahatlamak için müziğe başvururlar.Bu nedenle, müziğin insan psikolojisi üzerindeki etkileri,bilim dünyasında da sıkça araştırılan bir konudur. Müzik,beynin birçok bölgesini aynı anda aktif hale getirir.Yapılan araştırmalarda, özellikle klasik müziğin hafızayı güçlendirdiği,konsantrasyonu artırdığı ve zihinsel performansı olumlu yönde etkilediği ortaya çıkmıştır.Bu nedenle, çocukların zihinsel gelişimi açısından müzik eğitimi almak oldukça faydalıdır. Müzik,beynin farklı bölgelerinin uyum içinde çalışmasına yardımcı olur ve yaratıcılığı artırır. İnsan beyni,anne karnında 16 ila 18 hafta arasında seslere tepki vermeye başlar.Yeni doğmuş bir bebeğin işitme duyusu diğer duyulardan daha hızlı gelişir,hatta bazı sesleri ayırt edecek veya duymayacak kadar ileri gider.Bu,insanların sesleri tercih ettiğini ve beynimizin belirli bölümlerinin sesle tetiklenen tepkileri tercih ettiğini göstermektedir. Tüm bu bulgular,hem modern kültürlerin bir bileşeni hem de beyin gelişiminin anahtarı olarak sese olan takıntımızı anlamaya daha fazla odaklanılmasına yol açmıştır. Müzik günümüzde özellikle tıp alanında kullanılmaktadır.Bilhassa psikiyatride veya ağrı tedavisinde terapötik önlemlerde,aynı zamanda inme veya Alzheimer hastalarının rehabilitasyonunda.Araştırmalarda,müzik terapisinin kronik ağrı sendromlarındaki öznel stres deneyiminden bağımlılıklardaki ödül devresine,Parkinson hastalığındaki psikomotor yolaklara ve hatta otizm spektrum bozukluklarındaki işlevsel bağlantı değişikliklerine,komadaki hastalar ya da kranyoserebral travma nedeniyle konuşma yetisini kaybetmiş hastalar için de kullanılabileceği belirtiliyor. Bireylerin hislerine göre seçtikleri şarkının temposu,türü ve melodisi değişebileceği gibi dinlediği müzikler de ruh hali üzerinde etkili olabilir.Kendinizi kötü hissettiğiniz anlarda hareketli şarkılar açarak daha iyi hissetmeye çalıştığınız mutlaka olmuştur. Müzik bireylerin duygu durumunu etkileyebilir ve hissettikleri duyguların yoğunluğunu tetikleyebilir. Özellikle yavaş,melodik ve sözsüz müzikler stresli durumlarda sakinleştirici bir etki yaratabilir.Gün sonunda açılan sakin, sözsüz müziklerden oluşan bir çalma listesi günün yorgunluğunu atmak konusunda etkili olabilir.Sözsüz müzikler, genellikle meditasyon ve yoga gibi aktivitelerin arka planında kullanılır.Bu tür müzikler, dinleyicilerin nefes ritimlerinin düzenlenmesine ve rahatlamasına yardımcı olur. Müziğin olumlu doğası sadece duygular üzerindeki etkisinden ibaret değildir.Aynı zamanda yaratıcılık,iş performansı ve bilişsel kapasite üzerinde de olumlu etkileri olduğu bilinmektedir.Nitekim, kaygısı ve stresi azalan kişinin sonuç olarak yaptığı iş her ne olursa olsun verimliliğinin artma ihtimali yüksektir. Bazı insanlar için müzik, ruhsal bir deneyim sunar.Müzik,meditasyon veya ruhsal uygulamalar sırasında içsel huzur ve bağlantı hissi yaratma konusunda kullanılabilir.  Uygun türdeki müzik, uykusuzluğu azaltabilir ve daha iyi bir uyku sağlayabilir. Rahatlatıcı müzikler, uyumadan önce dinlenme ve gevşeme sağlayabilir.  Müziğin insan psikolojisi üzerindeki etkileri kişiden kişiye değişebilir ve müziğin türü, kişisel tercihler ve deneyimler önemli bir rol oynar.Ancak genel olarak, müzik insanların duygusal ve zihinsel durumlarını etkileyebilir ve yaşam kalitesini artırabilir. Literatürdeki çalışmaların neredeyse tamamının,genç ve ergen bireylerle yapıldığı düşünüldüğünde,ruh sağlığını olumsuz etkileyebilme ihtimali olan müzik türleri konusunda daha çok bilgilendirme sağlamak ve bireyleri bu konuda bilinçlendirmek,hem bireysel hem de toplum sağlığı açısından faydalı olacaktır.